Xuất khẩu sang EU là cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam mở rộng thị trường, tiếp cận khách hàng quốc tế và nâng cao giá trị sản phẩm. Tuy nhiên, để hàng hóa được thông quan thuận lợi, doanh nghiệp cần chuẩn bị đúng hồ sơ, xác định mã HS, đáp ứng yêu cầu nhập khẩu và lựa chọn phương án vận chuyển phù hợp.
Vậy xuất khẩu sang EU cần giấy tờ gì, thủ tục gồm những bước nào và làm thế nào để tận dụng ưu đãi EVFTA? Trường Thành Logistics hướng dẫn chi tiết trong bài viết dưới đây.
Vì sao doanh nghiệp Việt Nam nên xuất khẩu sang EU?
EU là thị trường có quy mô kinh tế lớn, hệ thống thương mại phát triển và nhu cầu nhập khẩu nhiều nhóm hàng. Doanh nghiệp Việt Nam có thể khai thác cơ hội tại các lĩnh vực sản xuất, chế biến và hàng tiêu dùng.
Những lợi thế khi xuất khẩu sang EU
- EU gồm 27 quốc gia thành viên, khi xuất khẩu sang EU, doanh nghiệp có cơ hội phát triển mạng lưới khách hàng trong khu vực.
- Hiệp định EVFTA giúp nhiều mặt hàng Việt Nam được giảm hoặc xóa bỏ thuế nhập khẩu theo lộ trình. Mức thuế cụ thể phụ thuộc vào mã HS, quy tắc xuất xứ và chứng từ hợp lệ.
- Việc đáp ứng các yêu cầu về chất lượng, an toàn và truy xuất nguồn gốc giúp doanh nghiệp xây dựng quan hệ thương mại lâu dài với đối tác quốc tế.
Các mặt hàng Việt Nam xuất khẩu sang EU phổ biến
Những nhóm hàng xuất khẩu đáng chú ý gồm:
- Điện thoại, máy móc và linh kiện điện tử.
- Dệt may, giày dép.
- Cà phê, hạt điều và nông sản chế biến.
- Thủy sản.
- Gỗ và sản phẩm nội thất.
Mỗi nhóm hàng có yêu cầu riêng về mã HS, thuế, xuất xứ, chứng nhận và kiểm tra chuyên ngành. Doanh nghiệp cần xác định yêu cầu cụ thể trước khi ký hợp đồng.
Thủ tục xuất khẩu sang EU gồm những bước nào?
Quy trình xuất khẩu thường gồm nghiên cứu thị trường, ký hợp đồng, chuẩn bị chứng từ, khai báo hải quan, vận chuyển và phối hợp thông quan tại nước nhập khẩu.
Bước 1: Xác định thị trường và mã HS
Doanh nghiệp cần xác định quốc gia nhập khẩu, mã HS, thuế suất và chính sách quản lý mặt hàng. Nếu phân loại sai, doanh nghiệp có thể khai báo không chính xác, bị yêu cầu điều chỉnh hồ sơ hoặc phát sinh nghĩa vụ thuế.
Bước 2: Ký hợp đồng và thống nhất Incoterms
Hợp đồng thương mại nên thể hiện rõ tên hàng, số lượng, đơn giá, tổng giá trị, điều kiện thanh toán, thời gian giao hàng và trách nhiệm của các bên.
Các điều kiện giao hàng thường gặp gồm FOB, CIF, FCA, CPT, CIP, DAP và DDP.
Doanh nghiệp cần lựa chọn điều kiện phù hợp với khả năng kiểm soát vận chuyển và trách nhiệm của mình.
Bước 3: Chuẩn bị bộ chứng từ xuất khẩu
Bộ hồ sơ cơ bản có thể gồm:
- Hợp đồng thương mại (Sales Contract): Thể hiện thỏa thuận mua bán.
- Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice): Ghi người bán, người mua, mô tả hàng, số lượng, giá trị và điều kiện giao hàng.
- Phiếu đóng gói (Packing List): Thể hiện số kiện, trọng lượng, kích thước và cách đóng gói.
- Vận đơn (Bill of Lading/Air Waybill): Chứng từ vận tải tương ứng.
- Tờ khai hải quan xuất khẩu: Phục vụ thủ tục hải quan tại Việt Nam.
- Chứng từ xuất xứ: Chuẩn bị khi cần chứng minh xuất xứ hoặc đề nghị hưởng ưu đãi EVFTA.
- Chứng từ chuyên ngành: Có thể gồm giấy phép, chứng nhận kiểm dịch, chất lượng hoặc hồ sơ khác tùy mặt hàng.
Không phải mọi lô hàng đều cần toàn bộ các giấy tờ trên. Hồ sơ thực tế phụ thuộc vào loại hàng, điều kiện giao dịch và quy định áp dụng.
Bước 4: Xin C/O để hưởng ưu đãi EVFTA
EVFTA tạo cơ hội hưởng thuế nhập khẩu ưu đãi cho nhiều mặt hàng có xuất xứ Việt Nam. Để được hưởng ưu đãi, hàng hóa phải đáp ứng quy tắc xuất xứ tương ứng và có chứng từ chứng minh xuất xứ hợp lệ.
Doanh nghiệp cần kiểm tra:
- Mã HS và tiêu chí xuất xứ.
- Nguồn nguyên liệu.
- Quy trình sản xuất.
- Chứng từ chứng minh xuất xứ.
- Hình thức chứng nhận xuất xứ áp dụng cho mặt hàng.
Đối với hàng xuất khẩu từ Việt Nam sang EU, doanh nghiệp cần xác định đúng cơ chế chứng nhận xuất xứ EVFTA. Không nên mặc nhiên sử dụng cơ chế tự chứng nhận REX của EU như một phương án thay thế cho C/O của Việt Nam.
Bước 5: Khai báo hải quan xuất khẩu
Doanh nghiệp hoặc đơn vị được ủy quyền thực hiện khai báo theo quy định.
Quy trình cơ bản gồm:
- Chuẩn bị thông tin hàng hóa và chứng từ.
- Khai tờ khai hải quan điện tử.
- Tiếp nhận kết quả phân luồng.
- Bổ sung hồ sơ hoặc xuất trình hàng nếu được yêu cầu.
- Hoàn tất thủ tục và đưa hàng vào khu vực giám sát xuất khẩu.
Doanh nghiệp nên kiểm tra sự thống nhất giữa tờ khai, hóa đơn, packing list và chứng từ vận tải trước khi khai báo.
Bước 6: Khai báo an ninh hàng hóa theo ICS2
ICS2 là hệ thống thông tin an ninh hàng hóa của EU, tiếp nhận dữ liệu trước khi hàng đến hoặc đi qua EU. Hàng thuộc phạm vi áp dụng cần có dữ liệu khai báo an ninh Entry Summary Declaration (ENS) theo quy định.
Trách nhiệm khai báo phụ thuộc vào phương thức vận tải, vai trò các bên và thỏa thuận trong chuỗi cung ứng.
Doanh nghiệp Việt Nam nên phối hợp với nhà nhập khẩu, hãng vận chuyển hoặc đại lý để cung cấp mô tả hàng chính xác, thông tin người gửi, người nhận và dữ liệu vận chuyển cần thiết.
Thông tin thiếu hoặc sai có thể dẫn đến yêu cầu bổ sung dữ liệu, kiểm tra hoặc chậm vận chuyển.
Bước 7: Vận chuyển quốc tế và thông quan tại EU
Sau khi hoàn tất thủ tục xuất khẩu sang EU, hàng được vận chuyển theo phương án đã thống nhất như vận chuyển hàng hóa đường biển, đường hàng không, đường sắt hoặc vận tải kết hợp.
Thời gian vận chuyển phụ thuộc vào cảng đi, cảng đến, lịch tàu hoặc chuyến bay, trung chuyển và tình hình khai thác.
Khi hàng đến EU, nhà nhập khẩu hoặc đại diện được ủy quyền thực hiện khai báo, nộp thuế nhập khẩu nếu phát sinh, xử lý VAT và hoàn thành kiểm tra chuyên ngành nếu thuộc diện áp dụng.
Doanh nghiệp nên thống nhất trước ai chịu trách nhiệm thông quan và thanh toán các khoản phí tại nước đến.
Xuất khẩu sang EU chịu những loại thuế nào?
Thuế xuất khẩu tại Việt Nam
Phần lớn hàng hóa xuất khẩu thông thường không chịu thuế xuất khẩu, nhưng một số mặt hàng thuộc danh mục chịu thuế vẫn có thể phát sinh nghĩa vụ. Doanh nghiệp cần tra cứu chính sách theo mã HS và quy định hiện hành.
Thuế nhập khẩu tại EU
Thuế nhập khẩu phụ thuộc vào mã HS, xuất xứ, mức thuế thông thường, ưu đãi EVFTA và các biện pháp thương mại áp dụng.
EVFTA không có nghĩa mọi hàng hóa Việt Nam đều được miễn thuế ngay khi nhập khẩu. Doanh nghiệp nên tra cứu mức thuế trên Access2Markets và kiểm tra điều kiện hưởng ưu đãi.
VAT nhập khẩu
VAT nhập khẩu được áp dụng theo quy định của quốc gia EU liên quan. Mức thuế và cách xử lý có thể khác nhau giữa các nước thành viên.
Nhà xuất khẩu cần xác định rõ trong hợp đồng ai chịu trách nhiệm thanh toán VAT và các khoản phí nhập khẩu.
Trường Thành Logistics hỗ trợ xuất khẩu sang EU
Trường Thành Logistics hỗ trợ doanh nghiệp lựa chọn phương án logistics phù hợp với đặc điểm hàng hóa, thời gian giao hàng và ngân sách.
Các hạng mục hỗ trợ có thể bao gồm:
- Tư vấn phương án vận chuyển đường biển hoặc đường hàng không.
- Hướng dẫn rà soát hóa đơn, packing list và chứng từ vận tải.
- Hỗ trợ làm thủ tục hải quan hàng hóa theo phạm vi dịch vụ thống nhất.
- Theo dõi lịch trình và phối hợp xử lý vấn đề phát sinh.
- Tư vấn các khoản chi phí logistics liên quan.
Để được tư vấn phù hợp, doanh nghiệp nên cung cấp loại hàng, mã HS dự kiến, số lượng, trọng lượng, kích thước, địa điểm nhận và địa điểm giao hàng.
Câu hỏi thường gặp về xuất khẩu sang EU
Câu 1: Xuất khẩu sang EU cần những giấy tờ gì?
Hồ sơ cơ bản có thể gồm hợp đồng thương mại, hóa đơn, packing list, tờ khai hải quan, vận đơn và chứng từ xuất xứ nếu cần. Tùy mặt hàng, doanh nghiệp có thể phải bổ sung giấy phép, kiểm dịch hoặc chứng nhận chuyên ngành.
Câu 2: Xuất khẩu sang EU có phải nộp thuế xuất khẩu không?
Không phải mọi hàng hóa đều chịu thuế xuất khẩu tại Việt Nam. Doanh nghiệp cần kiểm tra mã HS và chính sách thuế. Tại EU, hàng nhập khẩu có thể phát sinh thuế nhập khẩu và VAT.
Câu 3: EVFTA giúp doanh nghiệp xuất khẩu sang EU như thế nào?
EVFTA giúp nhiều mặt hàng Việt Nam được hưởng thuế nhập khẩu ưu đãi khi đáp ứng quy tắc xuất xứ và có chứng từ hợp lệ.
Câu 4: Nên chọn đường biển hay đường hàng không đi EU?
Đường biển thường phù hợp với hàng lớn hoặc cần tối ưu chi phí. Đường hàng không phù hợp với hàng cần giao nhanh, giá trị cao hoặc có yêu cầu thời gian ngắn.
Câu 5: Doanh nghiệp nhỏ có thể xuất khẩu sang EU không?
Có. Doanh nghiệp nhỏ có thể xuất khẩu nếu đáp ứng điều kiện pháp lý, yêu cầu sản phẩm và thủ tục liên quan. Nên bắt đầu bằng việc xác định thị trường, mã HS và phương án vận chuyển phù hợp.
Xuất khẩu sang EU đòi hỏi doanh nghiệp chuẩn bị đúng hồ sơ, xác định mã HS, kiểm tra quy tắc xuất xứ và đáp ứng yêu cầu nhập khẩu của EU.
Nếu đang chuẩn bị lô hàng đi châu Âu, hãy rà soát chứng từ, thống nhất trách nhiệm giao hàng và lựa chọn phương án vận chuyển phù hợp.
Trường Thành Logistics sẵn sàng hỗ trợ doanh nghiệp tìm hiểu phương án vận chuyển, chuẩn bị chứng từ và phối hợp thủ tục logistics cho lô hàng xuất khẩu sang EU.
Liên hệ Trường Thành Logistics để được tư vấn theo nhu cầu thực tế.
Trường Thành Logistics – Chuyên nghiệp, tận tâm
Hotline: 0915 36 38 39
Trụ sở: Tầng 5, Tháp A, tòa nhà Sông Đà, Phạm Hùng, P.Từ Liêm, Hà Nội.
Email: sale@truongthanhjsc.com / info@truongthanhlogistics.com
Website: https://truongthanhlogistics.com
CHI NHÁNH HẢI PHÒNG
Địa chỉ: Phòng C103, Tòa nhà TTC, 630 Lê Thánh Tông, Hải An, Hải Phòng
CHI NHÁNH ĐÀ NẴNG
Địa chỉ: 126 Châu Thị Vĩnh Tế, Phường Ngũ Hành Sơn, Thành phố Đà Nẵng
CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
Địa chỉ: Phòng 41 tầng 4 tòa nhà Casanova số 85 Nguyễn Sơn, Phường Phú Thạnh, Hồ Chí Minh
Fanpage: TRƯỜNG THÀNH LOGISTICS
